Քաղաքագետ Գագիկ Համբարյանը կոշտ է արձագանքել Հայաստանի Հանրապետությունում գազի գնի հնարավոր թանկացման թեմայով իշխանական շրջանակներից հնչող գնահատականներին՝ պնդելով, որ նման զարգացումը հատկապես ծանր հարված կլինի բնակչության համար։
Aravot-ի հրապարակման համաձայն՝ քննարկման առիթը դարձել էր ՔՊ խմբակցության պատգամավոր, ԱԺ պաշտպանության և անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Վիլեն Գաբրիելյանի այն միտքը, թե եթե ՌԴ-ն բարձրացնի գազի գինը Հայաստանի Հանրապետության համար, ապա Հայաստանը կարող է բարձրացնել Գյումրիում տեղակայված 102-րդ ռազմաբազայի մնալու վարձավճարը։
Համբարյանը այդ տեսակետը զարմանալի է համարել՝ նշելով, որ ռուսական 102-րդ ռազմաբազան, իր խոսքով, ոչ միայն վարձակալության գումար չի վճարում Հայաստանի Հանրապետությանը, այլև դրա ծախսերի 50 տոկոսը հոգում է Հայաստանի Հանրապետությունը՝ պետական բյուջեի միջոցներով։ Քաղաքագետի գնահատմամբ՝ նման հայտարարությունը կարող է վկայել կամ անտեղյակության, կամ անգրագիտության մասին։
Նա նաև հակադարձել է պատգամավոր Թագուհի Ղազարյանի այն մոտեցմանը, թե գազի գնի թանկացումը «աշխարհի վերջը չէ»։ Համբարյանի խոսքով՝ հետևանքները պետք է գնահատել հատկապես այն մարզերի տեսանկյունից, որտեղ ջեռուցման սեզոնը երկար է։ Նա առանձնացրել է Շիրակի մարզը, որտեղ, իր ձևակերպմամբ, մարդիկ հաճախ 7-8 ամիս են ջեռուցում իրենց տները։
Քաղաքագետը գազի և վառելիքի թանկացման ռիսկերը կապել է միջազգային էներգետիկ շուկաներում լարվածության աճի հետ։ Նրա խոսքով՝ Պարսից ծոցում և Բաբ Էլ-Մանդեբի նեղուցում տեղի ունեցող իրադարձությունները սրել են վառելիքաէներգետիկ ճգնաժամը, քանի որ Հորմուզի և Բաբ Էլ-Մանդեբի նեղուցները համարվում են նավթի, գազի և բենզինի մատակարարման կարևորագույն ուղիներ։
Համբարյանը նշել է, որ Հայաստանի Հանրապետությունում ամենաէժան «ռեգուլյար» բենզինի գինը արդեն հասել է 580 դրամի, մինչդեռ մոտ մեկ ամիս առաջ այն եղել է 470-480 դրամ։ Նրա պնդմամբ՝ գազի միջազգային գինը ևս կտրուկ բարձրացել է, և մեկ խորանարդ մետրի գինը միջազգային շուկայում հասել է 700 ամերիկյան դոլարի, մինչդեռ Ռուսաստանի Դաշնությունը Հայաստանին գազը, նրա խոսքով, վաճառում է 177,5 դոլարով՝ 1000 խորանարդ մետրի դիմաց։
Նրա ներկայացմամբ՝ ներքին շուկայում գազի գնի վրա ազդում է նաև հարկային բեռը. ըստ Համբարյանի, «Գազպրոմ Հայաստան»-ի վրա դրված հարկերի հետևանքով հայաստանյան շուկայում գազը վաճառվում է 400 դոլարով՝ 1000 խորանարդ մետրի դիմաց։ Նա հավելել է, որ նույնիսկ այս պայմաններում հայ-վրացական սահմանին գազի գինը, իր գնահատմամբ, կրկնակի ավելի ցածր է, քան այն գինը, որով այն հասնում է սպառողներին Հայաստանի Հանրապետությունում։
Համբարյանը նախազգուշացրել է, որ գազի հետագա թանկացումը կարող է բնակչության համար նշանակել վերադարձ «մութ ու ցուրտ տարիներ»։ Նա այդ ռիսկը կապել է նաև Հայաստանի արտաքին քաղաքականության հետևանքների հետ և հարց բարձրացրել, թե ինչ նպատակով պետք է հասարակությունը գնա նման ծանր սոցիալական զոհողությունների։
Աղբյուր՝ www.aravot.am
