Թրամփ-Սի հանդիպման ֆոնին ԱՄՆ-ում սրվում են չինական ավտոմեքենաների մուտքի շուրջ վեճերը

ԱՄՆ նախագահ Donald Trump-ի և Չինաստանի նախագահ Xi Jinping-ի այս շաբաթվա հանդիպման նախաշեմին ԱՄՆ-ում նոր թափ է ստացել բանավեճը այն մասին, թե արդյոք չինական ավտոարտադրողները պետք է մուտք ստանան ամերիկյան շուկա։ Ամերիկյան քաղաքական շրջանակներն ու ավտոարդյունաբերության ներկայացուցիչները զգուշացնում են, որ նման քայլը կարող է լուրջ ցնցում առաջացնել տեղական արտադրողների համար։

Ավելի վաղ այս ամիս Trump-ը ասել էր, որ կարող է «OK» լինել չինական ավտոարտադրողների մուտքի հարցում, եթե նրանք մեքենաներ արտադրեն հենց ԱՄՆ-ում։ Այդ հայտարարությունից հետո ամերիկյան ավտոարդյունաբերության տարբեր հատվածները ներկայացնող առևտրային խմբերի կոալիցիան նրան կոչ է արել վերանայել այդ մոտեցումը։

Նույն դիրքորոշումն են արտահայտել նաև ավելի քան երկու տասնյակ դեմոկրատ օրենսդիրներ, որոնք առանձին նամակով Trump-ին հորդորել են ուժի մեջ պահել չինական ավտոարտադրողների դեմ գործող սահմանափակումները։ Միչիգանից սենատոր Elissa Slotkin-ը լրագրողներին ասել է, որ հարցը կուսակցական չէ, այլ վերաբերում է նրան, թե արդյոք ԱՄՆ-ը ցանկանում է պահպանել սեփական ավտոարտադրությունն ու արդյունաբերական բազան։

Trump-ը հինգշաբթի և ուրբաթ օրերին պետք է ընդունի Xi Jinping-ին և չինական պատվիրակությանը։ Հաղորդվում է, որ պատվիրակության կազմում կարող են լինել Wang Chuanfu-ն՝ BYD-ի հիմնադիրը, և Robin Zeng-ը՝ CATL-ի հիմնադիրը։ Չինաստանի ավտոարդյունաբերության հարցերով փորձագետ և General Motors-ի նախկին ղեկավար Michael Dunne-ը նշում է, որ միայն այս ղեկավարների հնարավոր մասնակցությունն արդեն ընդգծում է Xi-ի այցի կարևորությունը ԱՄՆ ավտոշուկայի համար։

Reuters-ի փոխանցմամբ՝ Trump-ի պետական ընթրիքին սպասվում է նաև GM-ի գլխավոր տնօրեն Mary Barra-ի մասնակցությունը, ինչպես նաև մի շարք այլ ամերիկացի ղեկավարների, այդ թվում՝ Tesla-ի գլխավոր տնօրեն Elon Musk-ի։ Ford Motor-ը չի բացահայտել՝ կմասնակցի արդյոք իր գլխավոր տնօրեն Jim Farley-ը, այն բանից հետո, երբ ԱՄՆ տրանսպորտի նախարարությունը քննադատել էր ընկերության կապերը Չինաստանի հետ, այդ թվում՝ CATL-ի հետ լիցենզավորման գործարքը։ Reuters-ը նաև հայտնել է, որ Stellantis-ը նշել է՝ իր գլխավոր տնօրեն Antonio Filosa-ն երկրից դուրս է և չի ծրագրում մասնակցել միջոցառմանը։

Քննարկումները ընթանում են այն պահին, երբ ԱՄՆ Կոնգրեսում առաջ են շարժվում երկկուսակցական օրինագծեր, որոնք նախատեսում են արգելել չինական ավտոարտադրողների մուտքը ԱՄՆ շուկա։ Ճնշումն ուժեղանում է նաև այն պատճառով, որ չինական ավտոարտադրողները արագորեն ընդլայնվում են ներքին շուկայից դուրս՝ հատկապես Եվրոպայում, ինչպես նաև Կենտրոնական և Հարավային Ամերիկայում։

Շուկայի մասնակիցների մտավախությունն այն է, որ BYD-ի և Geely-ի նման մրցակիցները, որոնք, ինչպես նշվում է, էական պետական աջակցություն են ստանում, կարող են հեղեղել համաշխարհային շուկաները և ճնշել տեղական արտադրությունն ու գները։ Michael Dunne-ի գնահատմամբ՝ այս ռիսկերը չափազանցված չեն. նրա խոսքով՝ չինական արտադրողները կարող են «արագորեն ճնշել Ամերիկայի ավտոարդյունաբերությունը, ինչպես հիմա քայքայում են Եվրոպան»։

GlobalData-ի տվյալներով՝ 2020-2025 թվականներին չինական բրենդների համաշխարհային շուկայական մասնաբաժինը աճել է գրեթե 70%-ով։ Dataforce-ի տվյալներով՝ եթե 2020 թվականին Եվրոպայում դրանց մասնաբաժինը գրեթե զրոյական էր, ապա օգոստոսին այն հասել է 12%-ի։ Dunne-ը գրել է, որ Չինաստանի բազմաթիվ ավտոարտադրողները ներքին շուկայում ներգրավված են «կյանքի ու մահվան գնային պատերազմի» մեջ, և ԱՄՆ շուկա մուտքը նրանց համար կարող է դառնալ կենսական կարևորության հնարավորություն։

Nissan Motor-ի Ամերիկայի տարածաշրջանի նախագահ Christian Meunier-ը CNBC-ին ասել է, որ ԱՄՆ-ից դուրս շուկաներում չինական ավտոարտադրողների դեմ մրցակցությունը չափազանց բարդ է։ Նրա խոսքով՝ խնդիրն այն է, որ մրցակցությունը միայն ընկերությունների հետ չէ, այլ նաև այն կառավարությունների, որոնք աջակցում են այդ արտադրողներին։ Նա նշել է, որ ընկերությունը փորձում է հակազդել՝ գլոբալ մասշտաբը մեծացնելով, ծախսերը կրճատելով և արդյունավետությունը բարձրացնելով։

Meunier-ը նաև զգուշացրել է, որ ԱՄՆ-ը պետք է պատրաստ լինի այն օրվան, երբ չինական ավտոարտադրողները կփորձեն մտնել ամերիկյան շուկա։ Իսկ Dunne-ի կարծիքով՝ Չինաստանի նպատակներն ու գործելաոճը էապես տարբերվում են ԱՄՆ դաշնակից երկրների մոտեցումներից, ինչի պատճառով իրավիճակը չի կարելի համեմատել Ճապոնիայի, Հարավային Կորեայի կամ այլ երկրների ներմուծումների հետ։

Աղբյուր՝ www.cnbc.com